Ik kan er niets aan doen. De laatste tijd word ik bijna wekelijks overvallen door het beklemmende gevoel ondergedompeld te zijn in een nieuwshype. De kredietcrisis, het vrouwenquotum, het DSB-drama, de perikelen rondom het koningshuis, het mogelijke vertrek van Balkende naar Europa en de Mexicaanse griep zijn zomaar wat voorbeelden van nieuwsfeiten die de media in Nederland voor een korte of langere periode totaal in de greep hielden.
Feiten versus persoonlijke meningen
Ik kan geen internetsite bezoeken, geen nieuwsprogramma bekijken en geen krant openslaan of ik word gegijzeld door belanghebbenden, slachtoffers, deskundigen en politici die hun zegje doen over het, op dat moment in de belangstelling staande, nieuwsfeit. En hoewel al deze nieuwsbronnen het Nederlandse publiek op een duidelijke manier willen informeren, bereiken ze in het geval van een nieuwshype het tegendeel. Het pure nieuwsfeit wordt namelijk vertroebeld door veel te veel persoonlijke argumenten en meningen.
Neem nou de berichtgeving over de Mexicaanse griep. Het enige waar ik – gemiddelde Nederlander - in geïnteresseerd ben zijn betrouwbare feiten over de griep en zijn opmars in Nederland; het liefste in relatie tot griepvirussen in het recente verleden. Op basis van die feiten acht ik mezelf prima in staat om met gezond verstand om te gaan met dit griepvirus. Bij twijfel kan ik me altijd nog wenden tot de echte deskundige in deze: mijn huisarts.
Maar wat krijg ik voorgeschoteld door de Nederlandse media? Veel meer dan feiten; een diarree aan belanghebbenden, slachtoffers, deskundigen en politici die met veel woorden alle Mexicaanse griepfeiten op geheel eigen wijze inkleuren. Elkaar daarin bovendien nogal eens tegensprekend. Vinden we het gek dat er Nederlanders zijn die door de griepvirussen de Mexicaanse niet meer zien en zich angstig verzetten tegen het griepvaccin?
Incidentenpolitiek
Eerlijk is eerlijk. Een nieuwsfeit dat zichzelf gepromoveerd ziet tot nieuwshype doet er in veel gevallen wel toe. Dat nieuwsfeit heeft impact op ons en onze samenleving en daarmee nieuwswaarde. Het lijkt dan ook voor de hand liggend dat nieuwshypes, ontdaan van alle franje, een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan veranderingen (lees verbeteringen) in onze samenleving. Helaas is niets minder waar. Nieuwshypes leiden slechts tot incidentenpolitiek.
De berichtgeving rondom het DSB-drama is hier een voorbeeld van. Na een nieuwsstorm over onder andere woekerpolissen en de val van DSB doen alle belanghebbenden, slachtoffers, deskundigen en politici er plotseling weer het zwijgen toe. Om voor mij onverklaarbare redenen is dit nieuwsfeit via de achterdeur verdwenen, velen van ons in verwarring achterlatend. Het ware verhaal achter het drama is immers in gekleurde nevelen gehuld.
En waar alle deskundigen en politici op het hoogtepunt van deze nieuwshype nog over elkaar heen vielen om te verkondingen dat zij dé oplossing voorhanden hebben om herhaling in de toekomst te voorkomen, blijft het nu vooral oorverdovend stil. Het doet mij denken aan een cynisch grapje dat een ex-collega van mij bezigde na de zoveelste aangekondigde reorganisatie binnen het bedrijf waar wij indertijd werkten: “We heffen het glas, doen een plas en alles blijft zoals het was!” Hij bleek gelijk te krijgen. Proost!
